سيد محمد باقر شفتي
197
تحفة الأبرار الملتقط من آثار الأئمة الأطهار ( فارسي )
نماز مفروضه جالسا همان نماز مفروضه است قائما ، مفروض اين است در هر يك از نماز نافله و نماز مفروضه در صورت قيام سمعله ثابت است ، پس در هر يك از اينها نيز جالسا چنين خواهد بود ، به علاوه ممكن است استدلال كرده شود در اثبات مدعى به عموم حديث مفضل مروى در اصول كافى قال : قلت لابي عبد اللَّه عليه السّلام جعلت فداك علمنى دعاءا جامعا ، فقال لي : احمد اللَّه فانه لا يبقى أحد يصلى الا دعا لك يقول سمع اللَّه لمن حمده « 1 » . وجه استدلال ظاهر است ، نظر به اين كه حاصل معنى كلام اين است : هرگاه كسى حمد خداوند عالم جل شأنه كند ، نماز كنندهاى در عالم نيست مگر اين كه دعا مىكند در حق او به اين نحو كه مىگويد يا به گفتن سمع اللَّه لمن حمده يعنى اجابت فرمايد جناب اقدس بارى عز شأنه دعاى هر كس را كه حمد او نموده . پس مقتضاى اين كلام ثبوت سمعله است در حق قاطبهء مصلين ، خواه نشسته بوده باشد يا ايستاده ، پس حكم به استحباب سمع اللَّه در حق مصلى جالسا خواه نافله بوده باشد يا مفروضه محل تأمل نيست ، بلى اشكالى كه هست در حق مصلى است كه ركوع او به ايماء بوده باشد ، خواه ايماى به رأس بوده باشد يا به عين خواه نماز مضطجعا بوده باشد يا مستلقيا يا ماشيا مثل نماز نافله ، مقتضاى عموم حديث مذكور ثبوت سمعله است در حق چنين مصلى به آن ، چنانچه وجه اين ظاهر است از معنى حديث كه مذكور شد . لكن ظاهر كلمات أصحاب خلاف آن است ، نظر به اين كه فرمودهاند استحباب اين وظيفه را بعد از رفع رأس از ركوع ، يا بعد از انتصاب و نحو اينها ، و معلوم است مصداق اين در غير حالت ايماء است ، لكن ممكن است كه گفته شود : كلام
--> « 1 » اصول كافى ج 2 / 503 ح 1 .